เทคโนโลยีดักจับและกักเก็บก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์ (Carbon Capture and Storage: CCS)
.
เทคโนโลยีที่หลายประเทศนำมาใช้ในการลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกอย่างได้ผล ก็คือ การดักจับและกักเก็บก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์ (Carbon Capture and Storage) หรือที่เรียกกันสั้น ๆ ว่า CCS ซึ่งดูเหมือนจะเป็นเทคโนโลยีที่มีประสิทธิภาพโดดเด่นในการลดการปล่อยก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์ได้ในปริมาณมากในปัจจุบัน เทคโนโลยีดักจับและกักเก็บคาร์บอน เป็นการดักจับและนำ CO2 ลงไปกักเก็บใต้พิภพ โดยมีกระบวนการหลัก 3 ขั้นตอน คือ การดักจับ CO2 จากภาคอุตสาหกรรมด้วยอุปกรณ์แยก CO2 และปรับความดันให้เหมาะสมสำหรับการขนส่งผ่านทางท่อส่ง ทางเรือ หรือรถบรรทุก เพื่อนำไปกักเก็บอย่างถาวร บนบกหรือนอกชายฝั่ง ในชั้นหินใต้พิภพที่มีคุณสมบัติและความลึกเหมาะสม โดยไม่ให้มีการปล่อยสู่ชั้นบรรยากาศ นอกจากกระบวนการดักจับและกักเก็บแล้ว ยังสามารถนำคาร์บอนไปใช้งาน (Utilization) เช่น การฉีดกลับเข้าไปในบ่อน้ำมันเพื่อเพิ่มปริมาณการผลิตน้ำมัน ปัจจุบันมีโครงการ CCS ทั่วโลก (ข้อมูล ณ กันยายน พ.ศ. 2565) จำนวนรวม 266 โครงการ แบ่งออกเป็น โครงการที่เสนอเข้ามาใหม่ในปี 2565 จำนวน 61 โครงการ ดำเนินการแล้ว 30 โครงการ อยู่ในระหว่างการก่อสร้าง 11 โครงการ และอยู่ระหว่างการพัฒนาอีก 153 โครงการ
.
เพื่อบรรลุเป้าหมายความเป็นกลางทางคาร์บอน (Carbon Neutrality) และการปล่อยก๊าซเรือนกระจกสุทธิเป็นศูนย์ (Net Zero Greenhouse Gas Emissions) ประเทศไทยเองก็ได้มีการหารือเกี่ยวกับแนวทางการดำเนินงานร่วมกันเพื่อผลักดันและขับเคลื่อนให้มีการพัฒนาและประยุกต์ใช้เทคโนโลยี CCS ในประเทศไทย โดยจะต้องให้ความสำคัญใน 3 ประเด็นหลักได้แก่
1. การปรับปรุงกฎ/ระเบียบที่เกี่ยวข้องเพื่อปลดล็อกให้สามารถดำเนินโครงการได้ทันเวลา
2. การส่งเสริมและสนับสนุนการพัฒนาและประยุกต์ใช้เทคโนโลยี CCS เพื่อขยายขอบเขตการดำเนินงานให้แพร่หลายยิ่งขึ้น เพื่อนำมาใช้ในเชิงพาณิชย์ภายในปี ค.ศ. 2040
3. การกำหนดรูปแบบการลงทุนที่มีความคุ้มค่าและสามารถตอบโจทย์ได้ทั้งภาครัฐและเอกชน
.
ประเทศไทยเองก็มีการเริ่มศึกษาและพัฒนาโครงการ CCS ครั้งแรกที่โครงการอาทิตย์ในอ่าวไทยเมื่อปี 2564 โดย ปตท.สผ. ขณะนี้ได้เสร็จสิ้นการศึกษาความเป็นไปได้ (Feasibility study) และประเมินศักยภาพรูปแบบการขนส่ง CO2 ที่จะสามารถตอบโจทย์ในเรื่องปริมาณและค่าใช้จ่ายแล้ว และกำลังอยู่ในขั้นตอนการศึกษาทางวิศวกรรมเบื้องต้น (Pre-FEED study) รวมถึงสำรวจและประเมินศัภยภาพทางธรณีวิทยาของแหล่งกักเก็บที่มีความจุเพียงพอต่อความต้องการ
.
อย่างไรก็ตาม โครงการ CCS ในประเทศไทยจะเกิดขึ้นได้ ต้องอาศัยองค์ประกอบที่เกี่ยวข้องหลายมิติ เช่น ด้านนโยบาย ด้านกฎหมาย การพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานที่จำเป็น และปัจจัยส่งเสริมการลงทุน ซึ่งจะต้องได้รับการสนับสนุนจากทั้งภาครัฐและองค์กรหลาย ๆ ฝ่ายในการผลักดันและส่งเสริมการนำเทคโนโลยี CCS มาใช้ในประเทศไทยอย่างเป็นรูปธรรมตามเป้าหมาย
.
Source:
สผ.เดินหน้าโครงการ CCS มุ่งสู่ความเป็นกลางทางคาร์บอนปี 2050 - สำนักข่าวไทย อสมท (mcot.net)
https://status22.globalccsinstitute.com/